Sal mariño, unha aposta polo medio ambiente
A industria do sal mariño representa un modelo exemplar de economía sostible e respecto polo medio natural. As salinas mariñas non só producen un alimento esencial, senón que crean ecosistemas ricos en biodiversidade, nos que conviven aves, peixes, plantas, invertebrados e microorganismos. Sen a actividade salineira, moitos destes ecosistemas desaparecerían, xa que dependen directamente do seu mantemento.
O proceso de produción do sal mariño é completamente natural e baséase en enerxías limpas como o vento e o sol, tendo como única materia prima a auga do mar. Esta simbiose perfecta entre natureza e industria fai que o sal mariño sexa un exemplo único de colaboración entre ser humano e medio ambiente, no que ambos se benefician mutuamente.
Ademais, o impacto positivo non se limita á natureza: tamén contribúe á preservación de oficios tradicionais e á xeración de emprego e riqueza nas comunidades locais. Así, a produción de sal mariño mantén viva unha actividade histórica e sostible, clave para moitas familias e rexións costeiras.
Elixir sal mariño significa moito máis que escoller un produto natural e esencial para a vida; é apoiar a protección do medio ambiente, conservar a biodiversidade e apostar por un modelo produtivo respectuoso e comprometido co futuro do planeta.
Conservación do medio ambiente dos nosos principais proveedores
As salinas españolas reivindican as paisaxes atlánticas e mediterráneas onde se forma un alimento esencial.
Parque Natural Bahía de Cádiz
No Porto de Santa María atópase este humidais de gran importancia, declarado como tal en xullo de 1989. Foi recoñecido como Zona de Especial Protección para as Aves (ZEPA) en 2003 e forma parte da Lista de Humidais de Importancia Internacional RAMSAR. Leváronse a cabo proxectos en colaboración coa Consellería de Medio Ambiente da Xunta de Andalucía, como o “Proxecto de Restauración de Riberas e Humidais na provincia de Cádiz”, para potenciar determinadas especies de aves limícolas, e o “Proxecto de reintrodución da aguia peixeira (Pandion haliaetus)”.
Existen diversas salinas, como a de El Estanquillo, situada en San Fernando, onde conviven importantes colonias mixtas de limícolas, con especies de aves tan diversas como: charrán pequeno e avoceta, píllara das dunas, flamengos ou aguia peixeira. Un exemplo máis da sinerxía entre a explotación salineira e a fauna e flora local.
Parque Natural das Salinas de Santa Pola (Alacant)
Ocupa unha extensión de máis de 2.500 hectáreas de terreo protexido no que, grazas á explotación salineira, mantense un ecosistema rico, crecente e cheo de vida. No corazón do parque (así recoñecido desde 1994), desenvólvese a actividade salineira de Bras del Port. Os extraordinarios valores ambientais deste ecosistema para a avifauna avalan o seu recoñecemento como Zona de Especial Protección para as Aves (ZEPA), ademais de estar incluído na lista do Convenio de RAMSAR desde o ano 90 como humidais de gran relevancia internacional.
Este lugar destaca pola súa enorme biodiversidade e pola presenza de diversos endemismos (especies que só existen neste hábitat), como o limonium santapolense (planta) ou o fartet (peixe). Máis de 40 especies forman parte do ecosistema, xunto con diversas especies vexetais propias das dunas litorais, como o carrizo. É especialmente salientable a presenza de numerosas colonias de aves, entre as que destaca sen dúbida o flamengo, todo un símbolo das salinas.
Entre os elementos arquitectónicos máis significativos destaca a Torre do Tamarit, unha construción defensiva do século XVI que servía para vixiar o litoral fronte aos ataques de piratas berberiscos.
Lagos de cores cunha simbiose única
As rechamantes tonalidades das salinas, normalmente rosa intenso, débense ás formas máis diminutas de vida, son os microorganismos extremófilos: bacterias, arqueas e algas capaces de sobrevivir en ambientes extremos.
Cando a salinidade alcanza certo grao, os microorganismos desaparecen tras xogar un papel clave na produción de sal mariño. A coloración das lagoas fai que suba a temperatura da auga por riba da do ambiente, favorecendo a evaporación e incrementando a produción nas salinas.
Así mesmo, estes seres vivos son a base alimentaria dos invertebrados que habitan as lagoas, como un crustáceo minúsculo coñecido como Artemia salina, os cales forman parte da dieta das numerosas aves e peixes que coexisten nos humidais salinos, formando así unha gran cadea trófica.
Todo isto, unido á súa localización xeográfica —punto de paso nas rutas das aves migratorias—, converte as salinas mariñas en zonas de gran biodiversidade e cun elevado valor ecolóxico.
A preservación destas paraxes dependerá da nosa cultura gastronómica e da aposta polo consumo de sal mariño natural.